Bunker Roy: The Pioneer of Barefoot Wisdom

Sanjit "Bunker" Roy (1945–2026) stood as a seminal figure in India’s post-independence social development ecosystem, pioneering a radical critique of elite expertise through the establishment of the Social Work and Research Centre (SWRC)—widely known as Barefoot College—at Tilonia in Rajasthan’s Ajmer district. Roy’s institutional architecture challenged the conventional monopolies of formal higher education by grounding human agency, pedagogical practice, and…

ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ଆହ୍ୱାନ!

ଅକ୍ଟୋବର ୨୮, ୨୦୨୪ ଦିନ ବିଶିଷ୍ଟ ସାମ୍ବାଦିକ ଓ ଲେଖକ ଭାସ୍କର ପରିଛାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ଏକ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ପୁସ୍ତକଟି ଇଂରାଜୀରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା ଓ ଶିରୋନାମା ଥିଲା " Cyclones in Odisha' ବା ‘ଓଡିଶାରେ ବାତ୍ୟା’ ଯେଉଁଠି ସେ ୧୯୯୯ ଅକ୍ଟବେର ୨୯ର ମହାବାତ୍ୟାର ପୃଷ୍ଠଭୂମିରେ ବାତ୍ୟା କେତେ ବିଧ୍ୱଂସକାରୀ ହେଇପାରେ, ତାହାର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ସେହି ବିଧ୍ୱଂସକାରୀ ଶକ୍ତିର କରାଳ ରୂପ ଉପକୂଳ ଓଡ଼ିଶାର ବାସିନ୍ଦାମାନେ ପ୍ରାୟ ନିୟମିତ ଦେଖି ଆସୁଛନ୍ତି । ବାତ୍ୟା ‘ଅର୍ଣ୍ଣବ’…

ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ବଳ ଓ ପ୍ରଗତିବାଦୀ -ଯେପରି ମନେ ପଡନ୍ତି

‘ପ୍ରଗତିବାଦୀ’ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ପ୍ରାୟ ୫୦ବର୍ଷ ତଳେ, ଏକ ସାପ୍ତାହିକ ସମ୍ବାଦପତ୍ର ଭାବେ, କଟକର ଝାଞ୍ଜିରିମଙ୍ଗଳାରୁ । ତାପରେ ସେ ଦୈନିକ ହେଲା, ଭୁବନେଶ୍ୱରର ବାପୁଜୀ ନଗରଠାରେ ଏକ ପ୍ରେସରେ ଛପାହେବା ଏ ଲେଖକ ଦେଖିଛି । ସେତେବେଳେ ଏହାର ସମ୍ପାଦକ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନବାବୁ ରହିଲେଣି ଭୁବନେଶ୍ୱରର ବିବେକାନନ୍ଦ ମାର୍ଗରେ । ତାପରେ ନିଜର ପ୍ରେସ ହେଲା ମଂଚେଶ୍ୱର ଶିଳ୍ପାଂଚଳରେ । ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନବାବୁ ଆସି ରହିଲେଣି ନୟାପଲ୍ଲୀ ଭି ଆଇ ପି ଏରିଆରେ । ମୁଁ ଏ ସବୁ ଅବସ୍ଥା ଦେଖିଛି । ମୋର ଯେତେଦୂର…

ଛାତ୍ରସଂସଦ ନିର୍ବାଚନ ଓ ଆଜିର ଆହ୍ୱାନ

ରାଜ୍ୟରେ ଆଠ ବର୍ଷ ପରେ ଛାତ୍ରସଂସଦ ନିର୍ବାଚନ ହେଉଛି । କ୍ୟାମ୍ପସରେ ଉତ୍ସାହ ବି ରହିଛି…

ଅସ୍ଥିର ଗଣତନ୍ତ୍ର – ଅବିବେକୀ ଜ୍ଞାନେଶ!!

ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୁକ୍ତ ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ଅନେକ କିଛି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ କେବଳ ଦେଶକୁ ଏକ…

ଗାନ୍ଧୀ କ’ଣ ଫେରୁଛନ୍ତି!

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବକ୍ତବ୍ୟ ଶୁଣି ଜଣେ ବନ୍ଧୁ କହିଲେ- ସେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଦେଇଥିବା ବକ୍ତବ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଏକାଠି…

ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ଆହ୍ୱାନ!

ଅକ୍ଟୋବର ୨୮, ୨୦୨୪ ଦିନ ବିଶିଷ୍ଟ ସାମ୍ବାଦିକ ଓ ଲେଖକ ଭାସ୍କର ପରିଛାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ…

ବୋହୂ ଚାଲି ନ ଜାଣଇ ଲୋ…

ପାଠକେ ! ଆମର ଖଣି ଅଛି ଓ ସେଥିରେ ପ୍ରବଳ ଖଣିଜ ଅଛି । ତେଣୁ…

ବିକାଶ ଓ ବିସ୍ଥାପନ: ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରଭାବିତ ଲୋକଙ୍କର ସ୍ୱର ଓ ଅଧିକାର

ସ୍ୱାଧୀନତାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିକାଶର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଓ ସମ୍ପ୍ରସାରଣକୁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ସରକାର ଓ…

“ନିଆଁଖୁଣ୍ଟା’ର ନିଆଁ କବି ଗୋଦାବରୀଶ

ଉପସ୍ଥାପନା : ଡ଼. ରଶ୍ମି ଦାସ ନିଆଁଖୁଣ୍ଟା- ଅନ୍ୟାୟ ବିରୋଧରେ ଦୁର୍ଜୟ କବିଙ୍କ ଜାଗରଣର ଅସ୍ତ୍ରଓଡ଼ିଆ…

‘ଆହେ ଦୟାମୟ’ରୁ ‘ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପୁରାଣ’

‘ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ’ କବିତାଟି ଅଧିକାଂଶ ଓଡ଼ିଶାବାସୀଙ୍କୁ ଜଣା । ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି…

ଓଡ଼ିଶାରେ ନବଜାଗୃତିର ଅନନ୍ୟା ନେତ୍ରୀ ସରଳା ଦେବୀ

ଓଡିଶାରେ ନାରୀ ଜାଗରଣ, ନାରୀତ୍ୱର ନବପ୍ରତିଷ୍ଠା,ନାରୀବାଦର ଯୌକ୍ତିକତାର ପ୍ରକାଶ ପାଇଁ ପ୍ରାଣପଣ ଉଦ୍ୟମ,ସମାଜ ଓ ସଂସ୍କୃତିର…

ଲୋକସାହିତ୍ୟରେ ଲୋକ ନାଟ୍ୟ ପରମ୍ପରା

ସାହିତ୍ୟ ମୁଖ୍ୟତଃ ୩ଟି ରୂପରେ ଦେଖାଯାଏ । ଲିଖିତ, ମୌଖିକ/କଥିତ, ଅଭିଲେଖ । କଥିତ ସାହିତ୍ୟ…

ଗୋପବନ୍ଧୁ ଏକ ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦର ଅନୁଶୀଳନ

ଗୋପବନ୍ଧୁଙ୍କର ଦେହାବସାନର ଦୀର୍ଘ ଅର୍ଦ୍ଧଶତାବ୍ଦୀ କାଳ ପରେ ତାଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ବିଜ୍ଞାନସମ୍ମତ ମୂଲ୍ୟାୟନର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ୁଛି…

ଶିକ୍ଷା, ଶିକ୍ଷକ ଓ ସରକାର

ଶିକ୍ଷା ଓ ଶିକ୍ଷକର ସମସ୍ୟା କହିଲେ ଏକ ଅଗାଧ ସମୁଦ୍ରକୁ ବୁଝାଇବ । ସବୁ ସମସ୍ୟାକୁ…

ବିକାଶ ଓ ବିସ୍ଥାପନ: ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରଭାବିତ ଲୋକଙ୍କର ସ୍ୱର ଓ ଅଧିକାର

ସ୍ୱାଧୀନତାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିକାଶର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଓ ସମ୍ପ୍ରସାରଣକୁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ସରକାର ଓ…

ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ବଳ ଓ ପ୍ରଗତିବାଦୀ -ଯେପରି ମନେ ପଡନ୍ତି

‘ପ୍ରଗତିବାଦୀ’ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ପ୍ରାୟ ୫୦ବର୍ଷ ତଳେ, ଏକ ସାପ୍ତାହିକ ସମ୍ବାଦପତ୍ର ଭାବେ, କଟକର ଝାଞ୍ଜିରିମଙ୍ଗଳାରୁ…

ପ୍ରକୃତିର ଅପରୂପ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟରେ ଭରା ଗାଁ : ଗୋଳବାଇ

ତାଳ ତମାଳ ପରିବେଷ୍ଟିତ ସହର ସଭ୍ୟତାକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ନଥିବା ସୁନ୍ଦରସାଳିନୀ, ବିଳାସବର୍ଦ୍ଧିନି, ଶସ୍ୟ ଶ୍ୟାମଳା…

“ପାଞ୍ଚ ଗାଁ’ରୁ ପାଞ୍ଚ ଅଧିକାର : ଏକ ଅନୁଶୀଳନ

ଉପସ୍ଥାପନା: ରାଜେଶ ଝାଙ୍କର "ପାଞ୍ଚଟି ଗାଁ'ହେଉଛି ଭାରତୀୟ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱରେ ଅନବଦ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ଛାଡ଼ିଥିବା ପୌରାଣିକ ଧର୍ମଗ୍ରନ୍ଥ…